X10CrNi18-8 – 1.4310 kalite paslanmaz çelik, östenitik paslanmaz çelikler grubunda yer alan ve özellikle yüksek mukavemet ile elastikiyet gerektiren uygulamalarda tercih edilen bir malzemedir. Dünya genelinde farklı standartlarda AISI 301, Japonya’da SUS301, Avrupa’da 1.4310 gibi isimlerle anılsa da temel özellikleri aynıdır. Bu çelik, %17-18 krom ve %6-8 nikel içeriği sayesinde hem korozyon direnci hem de mekanik dayanım açısından dengeli bir yapı sunar.
301 kalite paslanmaz çeliğin en dikkat çekici özelliği, soğuk şekillendirme ile sertleşebilme kabiliyetidir. Bu sayede malzeme, işlem gördükçe mukavemeti artar ve oldukça yüksek dayanım değerlerine ulaşabilir. Aynı zamanda iyi bir elastikiyet sunması, onu özellikle yaylık paslanmaz çelik olarak öne çıkarır. İnce sac veya şerit formunda kullanıldığında yüksek geri yaylanma özelliği gösterir.
Bu çelik türü, paslanmaya karşı iyi bir direnç sunar, ancak 304 kalite paslanmaz çeliğe göre korozyon direnci biraz daha düşüktür. Buna karşılık daha yüksek mukavemet avantajı sunar. Bu nedenle, hem dayanıklılık hem de esneklik gerektiren uygulamalarda sıklıkla tercih edilir. Ayrıca kaynak yapılabilir, ancak yüksek mukavemet istenen durumlarda genellikle soğuk şekillendirme tercih edilir.
X10CrNi18-8 – 1.4310 çeliği, ince kesitlerde dahi yüksek performans gösterebilmesi sayesinde hem hafif hem de dayanıklı parçaların üretiminde önemli bir rol oynar. Özellikle otomotiv, beyaz eşya ve elektronik sektörlerinde yaygın olarak kullanılır. Estetik yüzey kalitesi ve parlak görünümü sayesinde dekoratif uygulamalarda da tercih edilebilir.
Sonuç olarak bu kalite paslanmaz çelik, korozyon direnci, yüksek mukavemet ve elastikiyet özelliklerini bir arada sunarak modern mühendislik uygulamalarında önemli bir yer edinmiştir. Özellikle yaylık özellik gerektiren uygulamalarda güvenilir bir malzeme olarak öne çıkar.
Başlıca Uygulama Alanları
Bu özellikleri sayesinde X10CrNi18-8 – 1.4310 (AISI 301) paslanmaz çelik, yüksek performans ve esneklik gerektiren birçok sektörde tercih edilen önemli bir malzeme olarak öne çıkmaktadır.
| Grade | X10CrNi18-8 |
| Number | 1.4310 |
| Sınıfı | Ostenitik Paslanmaz Çelik |
| USA | 301 |
| Germany, DIN | X12CrNi17-7 |
| Japan, Jis | SUS301 |
| France, AFNOR | Z11CN18-08 Z11CN18-09 |
| England, BS | 301S21 302S26 |
| Sweden, SS | 2331 | Inter, ISO | X9CrNi18-8 |
| Standart 1 | EN 10088-2: 2005 |
| Standart 2 | EN 10088-3: 2005 |
| Standart 3 | EN 10151: 2003 |
| Standart 4 | EN 10263-5: 2001 |
| Standart 5 | EN 10088-1: 2005 |
| C | 0.05 – 0.15 |
| Si | max 2.00 |
| Mn | max 2.00 |
| Ni | 6 – 9.5 |
| P | max 0.045 |
| S | max 0.015 |
| Cr | 16 – 19 |
| Mo | max 0.8 |
| N | max 0.11 |
| Rm – Tensile strength (MPa) (+A) | 500 – 750 |
| Rm – Tensile strength (MPa) (+AT+C) | 850 – 890 |
| Rp0.2 0.2% Geçirmezlik Direnci (MPa) (+A) | 195 – 250 |
| A – Min. elongation Lo = 80 mm (%) (+A) | 40 |
| Nominal Kalınlık (mm) | 2 – 25 |
| Z – Reduction in cross section on fracture (%) | 60 – 65 |
| Birinel Sertlik (HB) (+A): | 230 |
