Sürtünmeye Dayanıklı Ostenitik Çelikler
X15CrNiSi20-12 – 1.4828 / SUH309 / Z17CNS20-12 / X16CrNi23-14 / 1Cr20Ni14Si2
X15CrNiSi20-12 – 1.4828 kalite paslanmaz çelik, östenitik yapıya sahip ve özellikle yüksek sıcaklık dayanımı ile öne çıkan bir malzemedir. Genellikle 309 kalite paslanmaz çelik olarak bilinen bu alaşım, standart paslanmaz çeliklere kıyasla daha yüksek krom ve nikel içeriği sayesinde zorlu ısıl ortamlarda güvenle kullanılabilir. İçeriğinde bulunan silikon (Si) elementi de oksidasyon direncini artırarak yüksek sıcaklıklarda performansını destekler.
Bu çeliğin kimyasal yapısında yaklaşık %20-23 krom ve %11-14 nikel bulunur. Yüksek krom oranı, çeliğin yüzeyinde koruyucu bir oksit tabakası oluşturarak oksidasyona ve yüksek sıcaklık korozyonuna karşı güçlü bir direnç sağlar. Nikel katkısı ise yapının östenitik kalmasını sağlayarak yüksek sıcaklıklarda bile malzemenin sünekliğini ve stabilitesini korur. Silikon elementi ise özellikle oksitleyici ortamlarda dayanımı artırır.
1.4828 kalite çeliğin en önemli avantajlarından biri, yüksek sıcaklıklarda uzun süre çalışabilme yeteneğidir. Yaklaşık 1000°C’ye kadar olan sıcaklıklarda yapısal bütünlüğünü koruyabilir. Bu nedenle ısıya maruz kalan ekipmanlar ve endüstriyel fırın sistemlerinde sıklıkla tercih edilir.
Mekanik özellikleri açısından değerlendirildiğinde, bu çelik yüksek sıcaklıklarda dahi iyi mukavemet ve süneklik sunar. Hem sıcak hem de soğuk şekillendirme işlemlerine uygundur. Kaynak kabiliyeti de oldukça iyidir ve farklı üretim yöntemleri ile kolayca işlenebilir.
Korozyon direnci, özellikle yüksek sıcaklık ve oksitleyici ortamlarda oldukça iyidir. Ancak normal atmosfer koşullarında 304 veya 316 gibi çeliklere kıyasla daha çok ısıya dayanım avantajı ile öne çıkar.
Genel olarak X15CrNiSi20-12 – 1.4828 çeliği, yüksek sıcaklık dayanımı, oksidasyon direnci ve uzun ömürlü performansı ile ağır sanayi uygulamalarında vazgeçilmez bir malzemedir.
Başlıca Uygulama Alanları
- Endüstriyel fırın ve ısıl işlem ekipmanları
- Yüksek sıcaklıkta çalışan kazan ve brülör sistemleri
- Egzoz sistemleri ve ısıya maruz kalan parçalar
- Kimya ve petrokimya tesisleri
- Isı eşanjörleri ve proses ekipmanları
- Enerji santrallerinde kullanılan ekipmanlar
- Yüksek sıcaklık boru ve kanal sistemleri
- Metalurji ve döküm sanayi ekipmanları
- Otomotiv sektöründe yüksek ısıya maruz kalan parçalar
Bu özellikleri sayesinde X15CrNiSi20-12 – 1.4828 (309 kalite) paslanmaz çelik, yüksek sıcaklık ve zorlu çalışma koşullarında güvenilir performans sunan önemli mühendislik malzemeleri arasında yer almaktadır.
Genel Kimliği
X15CrNiSi20-12 – 1.4828
| Grade | X15CrNiSi20-12 |
| Number | 1.4828 |
| Sınıfı | Östenitik Isıya Dayanıklı Çelik |
Eş Değer Referansları
X15CrNiSi20-12 – 1.4828
| USA | 309 |
| Germany, DIN,WNr | X15CrNiSi20-12 |
| Japan, JIS | SUH309 |
| France, AFNOR | Z17CNS20-12 |
| Enland, BS | 309S24 |
| Italy, UNI | X16CrNi23-14 |
| China, GB | 1Cr20Ni14Si2 |
| Poland, PN | H20N12S2 |
| Czechia, CSN | 17251 |
| Russia, GOST | 20KH20N14S2 |
Standartlar
X15CrNiSi20-12 – 1.4828
| Standart 1 | EN 10095: 1999 |
| Standart 2 | EN 10296-2: 2005 |
| Standart 3 | EN 10088-1: 2005 |
Kimyasal Kompozisyonu
X15CrNiSi20-12 – 1.4828
| C | max 0.02 |
| Si | max 1.50 – 2.50 |
| Mn | max 2.00 |
| Ni | 11 – 13 |
| P | max 0.045 |
| S | max 0.015 |
| Cr | 1 – 21 |
| N | 0.11 |
Mekanik Özellikleri
X15CrNiSi20-12 – 1.4828
| Rm – Tensile strength (MPa) (+AT) | 550 – 750 |
| Rp0.2 0.2% Geçirmezlik Direnci (MPa) (+AT) | 230 |
| A – Min. elongation at fracture (%) transverse., (+AT) | 28 – 30 |
| Birinel Sertlik (HB) (+AT): | 223 |
